Archive for Lipiec, 2012

WAŁ SPRZĘGŁOWY

Wał sprzęgłowy w kierunku wzdłużnym jest zwykle ustalony przez swe łożysko tyl­ne, osadzone w obu­dowie skrzynki biegów. Przedni koniec wału sprzęgłowego obraca się przeważnie w jednorzę­dowym łożysku kulko­wym, często zaopatrzo- nymwpierścieńochron- • ny. W dużych samo­chodach ciężarowych stosuje się niekiedy w tym celu dwurzędowe łożyska kulkowe, łoży­ska walcowe lub wahli- we łożyska kulkowe. Natomiast ślizgowe lub igiełkowe łożyska przed­nie wałów sprzęgłowych spotyka się niemal wy­łącznie w skrzynkach biegów samochodów osobowych. Przeważnie przednie, łożysko wału sprzęgło­wego zaopatrzone jest w zapas smaru, wystarczający na cały przebieg pojazdu pomiędzy naprawami głównymi. Łożysko takie osłaniają tarcze łub blaszane pierścienie ochronne, które zapobiegają wydostawaniu się smaru.

PRZEDNIE ŁOŻYSKO

Niekiedy przednie łożysko wału sprzęgłowego wymaga okresowego smarowania, np. przez smarowniczkę wkręconą w wieniec koła zamachowego. Tylny koniec wałka sprzęgłowego ustala zwykle kulkowe łożysko jednorzędowe . Zależnie od sposobu osadzenia w obudowie stosuje się łożyska kulkowe zwykłe, łożyska z rowkiem na pierścieniu zewnętrznym lub łożyska z kołnierzem na pierścieniu zewnętrznym. Pierścień zewnętrzny łożyska kulkowego unieruchamia się najczęściej przy użyciu pierścienia sprężynującego, osadzo­nego w otworze gniazda lub za pomocą odsadzenia w gnieź- dzie obudowy, jeżeli obudowa skrzynki biegów jest odlana ze stopu lekkiego.

ŁOŻYSKO KULKOWE

Łożysko kulkowe z rowkiem na pierście­niu zewnętrznym ustala się za pomocą specjalnego osadczego pierścienia sprężynującego. Jedynie rzadko spotykane łożysko kulkowe z kołnierzem na pierścieniu zewnętrznym nie wymaga stosowania osadczych pierścieni sprężynujących lub wykonywania odsadzenia w obudowie.Pierścień wewnętrzny łożyska unieruchamia się przy użyciu osadczego pierścienia sprężynującego lub za pomocą na­krętki dociskowej, zabezpieczonej przed odkręceniem (zwykle za pomocą specjalnej podkładki zębatej).Przeważnie tylne łożysko wału sprzęgłowego jest zaopatrzo­ne w blaszki ochronne, które zabezpieczają kulki i bieżnie przed uszkodzeniem podczas składania skrzynki oraz przed przenikaniem do łożyska jakichkolwiek zanieczyszczeń.

BLASZKI OCHRONNE

Blaszki ochronne nie zapobiegają jednak odpływowi smaru, w związku z czym tylne łożysko wału sprzęgłowego zaopa­truje się zwykle w wewnętrzną blaszkę ochronną i uszczelnia od strony zewnętrznej. W razie braku miejsca na zastoso­wanie oddzielnej uszczelki stosuje się łożysko kulkowe z jed­nostronnym uszczelnieniem.Jeżeli obciążenie tylnej podpory wału sprzęgłowego jest bardzo duże, wówczas zamiast łożyska kulkowego wbudo­wuje się łożysko walcowe  lub nawet zestaw dwóch łożysk tocznych — kulkowego i walcowego . W zestawie dwóch łożysk łożysko walcowe przejmuje tylko obciążenie promieniowe, a kulkowe — jedynie obciążenie osiowe.Wał wejściowy oddzielnej skrzynki biegów, sprzęgany z wa­łem korbowym przy użyciu wału pośredniego (zaopatrzonego w przeguby), ustala się zawsze w dwóch łożyskach tocznych, osadzonych w bocznej pokrywie obudowy skrzynki .